Với tấm lòng yêu Huế da diết, Nguyễn Thanh Tùng đã cho ra đời một “Huế thu nhỏ” trong khu đất của gia đình ở phường Long Bình, quận 9 - TPHCM nhằm tri ân ơn sinh thành của cha mẹ và cho cả những người con Huế ở phương Nam Trong những ngày đầu Xuân Mậu Tý, khi biết tôi có ý định đưa gia đình về thăm các di tích của quê nội ở kinh đô Huế xưa, ba tôi - một người con của xứ Huế nói nửa đùa, nửa thật: Đi làm gì cho cực, chỉ cần đến Ngự Lãm Viên (ở số 502 – 504 – 506 Hoàng Hữu Nam, phường Long Bình, quận 9 – TPHCM), là coi như đã... đi hết Huế rồi! Quả đúng như lời ba tôi nói, khi đặt chân đến đây, tôi như bị hút hồn bởi quần thể di tích cố đô Huế thu nhỏ mang đậm nét độc đáo, đặc sắc của văn hóa Huế – một thứ văn hóa mà tôi đã nỡ “xa lánh” từ thuở bé thơ nay lại có một sức hấp dẫn đến lạ kỳ.
Huế thu nhỏ.- Điều gây ấn tượng đối với mọi du khách khi đến đây là tổng thể kiến trúc của cố đô Huế được xây dựng trên một mặt bằng diện tích hơn 500 ha đã được thu nhỏ và nằm gọn trong một khu vườn rộng hơn 1.000 m2. Lấy sông Hương làm trục chính, tất cả các kiến trúc của kinh thành Huế được bố trí dọc hai bờ sông này. Điểm nhấn của “Huế thu nhỏ” là kinh thành Huế được giới hạn bởi ba vòng thành theo thứ tự ngoài lớn, trong nhỏ: kinh thành, hoàng thành và tử cấm thành. Trên mặt thành, có nhiều pháo đài với những khẩu thần công oai vệ. Kinh thành liên lạc với bên ngoài qua 8 cửa trổ theo 8 hướng: chính Đông, chính Tây, chính Nam, chính Bắc, Tây Bắc, Tây Nam, Đông Bắc, Đông Nam. Cũng như mô hình thực, kinh thành Huế thu nhỏ quay mặt về hướng Nam, dùng núi Ngự Bình làm tiền án và dùng 2 hòn đảo nhỏ trên sông Hương (cồn Hến – cồn Dã Viên) làm “rồng chầu - hổ phục” (tả Thanh Long – hữu Bạch Hổ) để bảo vệ đô, trước mặt là dòng sông Hương chảy vắt ngang. Ở trong lòng kinh thành, hoàng thành và tử cấm thành gọi chung là đại nội được tái hiện nguyên mẫu thực các công trình kiến trúc, như: Ngọ Môn, điện Thái Hòa (nơi cử hành các lễ lớn của triều đình); Triệu Miếu, Thái Miếu, Hưng Miếu, Thế Miếu (nơi thờ các vua chúa nhà Nguyễn); cung Diên Thọ và cung Trường Sanh (nơi ở của hoàng thái hậu và thái hoàng thái hậu); phủ Nội vụ (kho tàng trữ binh khí, nơi ở ngự lâm quân, xưởng chế tạo đồ dùng hoàng gia...); vườn Cơ Hạ; Duyệt Thị Đường; Thái Bình Ngự Lãm Thư Lâu... Tất cả các công trình nằm trong Ngự Lãm Viên đều thuộc hàng kiến trúc đặc trưng của cố đô Huế, như: chùa Thiên Mụ, cầu Trường Tiền, điện Hòn Chén, đình Thương Bạc, phu Văn Lâu... Rồi đến lăng tẩm của các vị vua triều Nguyễn: Gia Long, Minh Mạng, Tự Đức, Khải Định... Nằm cạnh kinh thành Huế thu nhỏ là căn nhà rường lớn “ba gian, hai chái” thể hiện những tinh hoa và nghệ thuật chạm trổ, kiến trúc cũng như văn hóa đặc trưng riêng của Huế, được đặt giữa khu vườn để du khách dừng chân thưởng trà, ngắm cảnh “Huế thu nhỏ”. “Cha đẻ” của Huế thu nhỏ.- Tất cả các công trình trong khu vườn Huế thu nhỏ được thực hiện do bàn tay của các nghệ nhân và thợ đến từ đất Huế. Nhưng “cha đẻ” - “công trình sư” - của công trình này lại là một người Sài Gòn gốc Huế – thạc sĩ Nguyễn Thanh Tùng (SN 1971), Giám đốc dự án & chương trình – Tập đoàn GDS – Mỹ (Khu Chế xuất Linh Trung, Thủ Đức – TPHCM) kiêm hướng dẫn viên về Huế tại Ngự Lãm Viên.
Dù không được sinh ra ở đất mẹ Huế, nhưng anh lại có may mắn trải tuổi thơ của mình và được lớn lên trên đất Huế thân yêu, trước khi theo chân cha mẹ trở lại vùng đất phương Nam để tha phương cầu thực. “Vào học ở Sài Gòn, tôi như trốn chạy cái giọng Huế của mình chỉ vì chúng bạn cứ chọc ghẹo khi nghe giọng nói lạ. Và thế là tôi như cố quên đi cội nguồn Huế của mình. Giờ nghĩ lại, tôi cứ ray rứt về lỗi lầm này” – anh Tùng tâm sự. Thời gian cứ thế dần trôi, cho đến một ngày anh tự vấn mình: Tại sao ta được như ngày hôm nay? Như có điều gì thôi thúc, anh tự đi tìm lại cội nguồn của mình và bắt đầu cất công tìm hiểu, nghiên cứu về Huế. Khi dần nhận ra những nét đặc sắc của văn hóa Huế cũng là lúc anh đã bị vẻ đẹp riêng của Huế lôi cuốn. Anh Tùng bộc bạch: “Kiến trúc Huế là một trong những dạng kiến trúc có nét đặc trưng riêng. Những công trình không cong vút lên như những kiến trúc mang đậm dấu ấn phương Bắc, không thẳng đuột, ngang bằng mang chất hiện đại của phương Tây, mà kiến trúc Huế nhẹ nhàng, thanh thoát với những đường cong uốn lượn vừa phải, với những góc nghiêng đạt “tỉ lệ vàng” để cân đối toàn thể kiến trúc đi cùng”. Những đường nét chạm trổ tinh tế, cách bố trí hài hòa về thi – họa với góc độ thẩm mỹ độc đáo... tất cả như thể hiện tâm hồn của con người Huế: hợp lý, kín đáo, không phô trương mà rất đỗi cuốn hút mọi người. Với tấm lòng yêu Huế da diết, Nguyễn Thanh Tùng đã cho ra đời một “Huế thu nhỏ” trong khu đất của gia đình nhằm tri ân công sinh thành của cha mẹ và cho cả những người con Huế ở phương Nam. Sau khi dành dụm được một số tiền cần thiết, anh Tùng cùng với sự giúp đỡ của người cậu ruột Nguyễn Ngọc Lộc, đã lặn lội trở về Huế tìm thầy, chọn thợ với tiêu chí: giỏi nghề và có một tâm hồn yêu Huế. Khi đã có thầy, thợ ưng ý, anh tiếp tục lao vào công việc yêu thích của mình là truyền nhiệt huyết, lòng yêu Huế của mình vào từng công trình, kiến trúc trong “Huế thu nhỏ”. Riêng căn nhà rường được thực hiện khá công phu. Hoa văn chạm trổ trong căn nhà này được chủ nhân chọn lựa cẩn thận từ thực tế và tài liệu “L’art à Hue” (một nghiên cứu về các hoa văn chạm trổ kiến trúc Huế do triều Khải Định và Pháp thực hiện). Khó khăn nhất là khâu nguyên vật liệu. Gỗ để làm nhà được anh Tùng chọn lựa rất kỹ, có khi mất vài năm trời để không bị xé thớ, mối mọt... Gõ đỏ và kiền kiền trồng ở rừng Nam Đông - Huế là hai loại gỗ chính (thường cho những vân gỗ đẹp và bảo đảm chất lượng tuổi thọ kiến trúc) để xây dựng công trình này. Sau nhiều năm tìm hiểu, nghiên cứu sâu về Huế, thiết kế và thi công theo kiểu cuốn chiếu từ năm 2002 (vì gặp khó khăn kinh phí), đến đầu năm 2007, “Huế thu nhỏ” hoàn thành và đến nay đã đón tiếp hàng chục ngàn du khách đến tham quan. Chưa dừng lại ở đây, anh Nguyễn Thanh Tùng cho biết sẽ lồng vào “Huế thu nhỏ” những đặc sản xứ Huế, như: bún bò Huế, các loại bánh Huế (bánh bèo, nậm, lọc, lọc trần, ram, ít...), nem Huế, chả Huế...; đồng thời giới thiệu về nghệ thuật ca Huế, hò Huế, nhã nhạc cung đình... cho du khách ở phương Nam, đúng với mong muốn của “cha đẻ” “Huế thu nhỏ”: “Đây thực sự là nơi thu hút tình cảm của những người con hướng về cội nguồn, để mọi người con của Huế luôn nhớ và tự hào về Huế.” Thiệu Trường còn gọi là Nguyên Miếu hay chùa Vua, được dựng năm 1803, là công trình kiến trúc tưởng niệm - miếu thờ của vương triều Nguyễn có quy mô và giá trị đặc biệt về kiến trúc cũng như nghệ thuật trang trí. Theo các tư liệu lịch sử, năm 1545, khi Nguyễn Kim mất, thi hài ông được đưa đến án tang tại núi Thiên Tôn. Năm 1803 vua Gia Long cho xây gần đó một miếu 3 gian 2 chái thờ Nguyễn Kim và để thờ vọng Nguyễn Hoàng (1558-1613). Miếu được đặt tên là Nguyên miếu. Năm 1808, Gia Long đặt tên cho khu mộ Nguyễn Kim là lăng Trường Nguyên.
Khu di tích lăng miếu Triệu Tường được xây dựng trên một cánh đồng bằng phẳng dưới chân núi Triệu Tường thuộc làng Gia Miêu, xã Hà Long, nằm cạnh đường 7 đi về miền tây đến huyện Thạch Thành. Toàn bộ kiến trúc của khu vực Lăng miếu Triệu Tường được miêu tả như sau: Sách Niên giám Đông Dương năm 1901 viết: “ Làng Quý Hương, huyện Tống Sơn, phủ Hà Trung có tiếng là cái nôi của triều đại đương thời. Các miếu tháp thờ cúng các vị tiên vương được xây dựng ở đây, có tường gạch bao quanh, tường được giữ phòng bằng lũy, làm đúng như một tòa thành nhỏ, đó là Tôn Thanh hay còn gọi là Triệu Tường”. Còn sách Đại Nam nhất thống chí chép: “Lăng Trường Nguyên của Triệu Tổ Tĩnh Hoàng Đế bản triều. Ở núi Triệu Tường huyện Tống Sơn. Tĩnh Hoàng Hậu cũng hợp táng ở đây. Năm Gia Long thứ 5 dâng tên là Trường Nguyên; năm Minh Mệnh thứ 3 ngự chế bài minh và năm Thiệu Trị thứ nhất ngự chế bài thơ, điều khắc vào bia, dựng đình ở phía tả lăng”. Thành Triệu Tường có chu vi 182 trượng, bao quanh có hào nước và có cầu gạch bắc qua. Bên ngoài còn có hai lớp lũy bao bọc và 4 cửa trổ theo bốn phương. Phạm vi lăng trong được chia làm 3 khu vực. Khu vực chính là Nguyên miếu (miếu thờ Nguyễn Kim và Nguyễn Hoàng); khu vực bên đông là Trừng Quốc Công (miếu thờ cha Nguyễn Kim); khu vực bên tây là trại lính và nhà ở của các gia nhân coi lăng (đây là khu vực phụ) có hai viên quan thuộc dòng tôn thất được cử ra coi lăng gọi là Chánh sứ và Phó sứ có thêm hai thuộc quan nữa giúp việc: một diện sứ và một miếu thừa.
Khu vực Nguyên miếu nằm trong thành Triệu Tường là khu trung tâm “được xây dựng năm Gia Long thứ 2 (1804). Miếu chính và miếu trước đều 3 gian, 2 chái. Gian chính giữa thờ Triệu Tổ Tĩnh Hoàng Đế, gian bên tả thờ Thái Tổ - Gia Dụ Hoàng Đế (Nguyễn Hoàng), đều hướng về Nam, hàng năm gặp tiết ngũ hương và các tiết khác đều tế theo lệ các miếu ở kinh, quan tỉnh khâm mạng làm lễ.” Trang trí và sắp đặt trong Nguyên miếu được tác giả nước ngoài H.Le Bretsin miêu ta như sau: “Trước các bài vị có kê hai cái sập chạm rồng. Bên trái và bên phải là hai rương quần áo thờ. Mỗi lần vua Nguyễn về Nguyên miếu đều cúng tế theo đúng mọi nghi lễ quy định. Người ta trải lên bức sập trong cùng một chiếc chiếu hoa. Trên chiếu hoa lain trải chiếu son để bầy các món ăn. Rồi tiếp đến là hai bàn thờ. Trên bàn thờ phía trong những ngày cúng kị bằng các mâm quả, các cây đèn thiếp, trên bàn thờ phía ngoài bầy ngũ sự bằng thiếp, những lọ hoa, hai con hạc gỗ, sơn son thiếp vàng, hai khay vàng giấy để sau khi lễ xong thì đem đốt. Khoảng giữa hai bàn thờ là những cái bàn để dâng bò, dê, lợn cúng tế. Khi nhà Vua đến cúng bái thi trải một cái chiếu trước bàn thờ ngài.” Trải qua hơn một thế kỷ, ngày nay, lăng miếu Triệu Tường chỉ còn dấu vết trên nền đất. Dấu xưa còn lại là đình làng Gia Miêu nay đã được tôn tạo và được Bộ Văn hoá - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch) công nhận là di tích quốc gia năm 2007. |
Friday, June 17, 2011
Huế thu nhỏ
Tượng đài VN hôm nay
Quy hoạch tượng đài ở TP.HCM phải chăng chỉ dừng lại ở việc chống xuống cấp, thay thế tượng kém, còn việc xây tượng đài thế nào để người dân cảm thấy hứng thú, tự hào, để nâng tầm vóc văn hóa của một thành phố, để tượng đạt tầm quốc gia và xa hơn nữa, là chuyện riêng của... tượng?
Có tới 16 trong tổng số 44 tượng đài hiện hữu ở TP.HCM được đề nghị xây mới hoàn toàn, thay tượng khác hoặc phải tu bổ, cải tạo, nâng cấp. Đó là kết luận ban đầu sau đợt khảo sát để quy hoạch tượng đài trên địa bàn do Sở VHTTDL TP.HCM đưa ra mới đây.
Thánh Gióng "già" trước tuổiSau 6 tháng khảo sát tất cả các tượng đài nằm rải rác ở 16 quận huyện (trong tổng số 24) của TP.HCM, Sở VHTTDL TP.HCM đánh giá nhóm 11 tượng đài được xây dựng trước năm 1975 mắc hai nhược điểm lớn là dễ dãi về chất lượng nghệ thuật, chỉ cho thấy tượng mà bỏ qua ngôn ngữ đặc trưng của tượng đài ngoài trời là khối và ánh sáng, thiếu phong cách biểu hiện. Sở này cho rằng phần lớn số tượng đài trên "rất lạc hậu so với tượng đài trong nước và trên thế giới hiện nay".
Tượng Trần Nguyên Hãn chưa tương xứng với khu vực trung tâm TP.HCM.
Tượng Trần Nguyên Hãn chưa tương xứng với khu vực trung tâm TP.HCM. Đó là chưa xét đến việc ngay phía bên dưới lại có thêm tượng Quách Thị Trang
Tượng hai người lính thủy-quân lục-chiến trước Quốc-hội Việt-Nam Cộng-hòa.
Tượng của Phan Đình Phùng, Thánh-Tổ Quân-cụ tại đường Khổng-Tử, Chợ-Lớn.
Tượng Trần-Nguyên-Hãn tại công-trường Quách-Thị-Trang trước chợ Saigon. Đây là Thánh-Tổ Binh-chủng Truyền tin.
Đây là tượng Trần-Hưng-Đạo tại bến Bạch-Đằng. Đây là Thánh-Tổ Quân-chủng Hải-quân Viêt-Nam Cộng-hòa. Cũng có từ trước năm 1975 và nằm ở khu vực trung tâm, tượng đài Thánh Gióng lâm vào tình trạng tương tự khi không thể "bay" lên vì bị một "cục đỡ" níu hai chân trước của ngựa sắt lại. Thêm nữa, do tượng được đắp trực tiếp, không tuân thủ quy phạm xây tượng đài nên gương mặt Thánh Gióng quá già so với tuổi. Theo các chuyên gia, lỗi "già trước tuổi" này rất khó sửa.
Tượng 3 người lính Biệt-động-quân tại ngã 7 Lý-Thái-Tổ Saigon trước 75.
Bà Châu Mỹ Anh, Phó chủ tịch Hội kiến trúc sư TP.HCM: "Tượng đài cần không gian phù hợp."
Chúng ta cần mạnh dạn đánh giá không gian nơi đặt tượng. Có tượng tính mỹ thuật không cao nhưng có tính biểu tượng như đi đường thấy tượng Hải Thượng Lãn Ông là biết đã vào khu vực Chợ Lớn. Vậy thì nên giữ lại những tượng đài này và tôn tạo khu vực xung quanh nó. Cũng cần lưu ý những tượng đài đã đi vào tín ngưỡng của người dân.
Không chỉ kém về chất lượng nghệ thuật, nhóm tượng đài hầu hết được xây dựng bằng xi măng cốt thép từ thập niên 1960 này còn xuống cấp trầm trọng. Tượng đài Phan Đình Phùng không chỉ được biết đến là một "địa chỉ" trùng tu nhiều lần mà còn là một tác phẩm thể hiện sự lúng túng của tác giả và tất nhiên gây lúng túng cho người xem khi để nhân vật vừa cầm súng vừa kẹp kiếm!
Nhà điêu khắc Nguyễn Xuân Tiên (Trường Đại học Mỹ thuật TP.HCM) cho rằng: "Tượng đài trước năm 1975 thường làm bằng bê tông cốt thép đắp trực tiếp, hầu hết đều xấu vì không được xây dựng đúng quy trình. Tôi chỉ thấy một vài tượng tạm ổn, còn lại đều cần phải xây mới".
Nhóm 33 tượng xây dựng sau 1975 đa số được tổ chức thực hiện khá bài bản nên được đánh giá cao hơn về mặt chất lượng nghệ thuật. Tuy nhiên, không cần là người trong nghề vẫn thấy có những tượng đài giống nhau đến nhàm chán việc thể hiện hình ảnh công - nông - binh - trí, giương súng, vung tay tiến lên, hoặc mặt mũi cả nhóm tượng giống nhau như anh chị em ruột...Chưa kể, nhiều tượng vướng những lỗi rất cơ bản như tượng đài Bà mẹ ở Nghĩa trang liệt sĩ thành phố nâng lá cờ cứng đơ, tượng Bà mẹ ở Bảo tàng phụ nữ Nam bộ lại có gương mặt của người già trong cơ thể một phụ nữ ở độ tuổi sung sức, nhân vật trong tượng đài Củ Chi đất thép thành đồng cầm vũ khí ngượng nghịu...
Trong sự phát triển ào ạt của kiến trúc đô thị, giao thông phức tạp ở TP.HCM hiện nay, tượng đài càng bị lọt thỏm trong mớ bòng bong đó. Ít ai có thể để ý, chứ chưa nói là ngắm nghía (thưởng thức càng xa xỉ) chẳng hạn tượng Thánh Gióng khi tượng đài này bị "đè" bên dưới những tòa nhà cao tầng ở tứ phía. Thậm chí, tượng đài Công nhân ở vòng xoay Lý Thái Tổ - Lê Hồng Phong còn bị cho là ảnh hưởng lớn đến giao thông ở khu vực này.
Quy hoạch hay chống xuống cấp?
Trong hơn ba thập niên qua, TP.HCM có đến 27 tượng đài được xây mới nhưng chỉ có một tượng đài đặt tại giao lộ ở nội thành, chính là tượng đài Công nhân vừa kể trên, còn lại hầu hết hoặc nằm trong khuôn viên nào đó có hàng rào bao bọc, hoặc ở tận vùng sâu vùng xa như Cần Giờ, Củ Chi.
Mô tả ảnh.
Tượng đài Thánh Gióng tại ngã 6 Phù Đổng, TP HCM. Nguồn: Wikipedia
Trong khi đó, nhiều tượng có từ trước 1975 nằm ở các vòng xoay thì được cho là không xứng tầm hoặc chưa phù hợp với không gian. Chẳng hạn, có ý kiến đề xuất đưa tượng một bậc quân vương vào thay vị trí tượng Trần Nguyên Hãn trước chợ Bến Thành, vòng xoay cửa ngõ phía Tây - Nam nên đặt một tượng đài sự kiện lịch sử thay vì để tượng Lê Lợi, tượng Quang Trung không thể nằm trước... cửa chợ Nguyễn Tri Phương như hiện nay...
Nhà điêu khắc Lâm Quang Nới đưa ra quan điểm: "Theo tôi, những tượng đài danh nhân lịch sử cũng không nên thay đổi. Nếu chúng ta làm lại bằng chất liệu bền vững hơn, đẹp hơn thì nên chọn chỗ đặt tượng thật "đắt" chứ không đặt lung tung dễ gây nhộ nhận".
Ông Lê Tôn Thanh, Phó GĐ Sở VHTTDL TP.HCM: "Chuyện quy hoạch không đơn giản"
Ở khu đô thị mới mà kêu nhà đầu tư dành cho mình một khoảng để xây tượng thì không đơn giản chút nào.
Đây không phải là quy hoạch của ngành văn hóa mà là một mảng của quy hoạch phát triển đô thị. Thực trạng tượng đài được nhiều người quan tâm, UBND TP.HCM cũng rất chú trọng vấn đề này, và là một trong bốn nội dung sẽ được báo cáo lên Thường vụ Thành ủy vào giữa tháng 8 tới.
Quan điểm trên đúng với các trường hợp tượng đài đặt ở những vị trí "vô duyên". Chẳng hạn nên đặt tượng Nguyễn Tri Phương tại vị trí tượng Quang Trung hiện tại do đây chính là địa điểm đại đồn Chí Hòa do Nguyễn Tri Phương xây dựng để chống Pháp. Hoặc tượng đài biểu tượng Hồ Con Rùa (do quá cao, ít ai biết đó là hình năm bàn tay dùng để nâng đồng đô la Mỹ chưa kịp gắn) có thể thay bằng tượng đài sinh viên học sinh do đây là khu vực mà giới trẻ thường xuống đường đấu tranh trong thời chống Mỹ...
Ông Lê Tôn Thanh, Phó GĐ Sở VHTTDL TP.HCM cho biết: "Ở phần đô thị hiện hữu, việc tìm ra không gian để xây dựng tượng đài không phải dễ dàng, chỉ còn ở vòng xoay hoặc công viên thôi. Nhưng có nhiều ý kiến khác nhau về vấn đề này, vòng xoay thì không thể làm tượng quá đẹp, quá lớn coi chừng gây tai nạn giao thông, còn công viên thì không phải nơi nào cũng đặt tượng được. Ở khu đô thị mới thì chủ đầu tư đưa ra cái gì, ta hình thành theo, chứ không thể định hướng cho người ta làm gì, đặt tượng gì ở đó được".
Thực tế, việc xây dựng tượng đài ở TP.HCM những năm qua rõ ràng thiếu tính quy hoạch bài bản tổng thể. Chỉ có duy nhất một tượng đài mỹ thuật, là tượng Mẫu tử trước Nhà hát thành phố nhưng lại là hàng nhái theo tượng của Trung Quốc, tượng đài mang tính biểu tượng có khá hơn: 3 tượng, trong khi có quá nhiều tượng đài sự kiện lịch sử (24 tượng) hoặc nhân vật lịch sử (13 tượng).
Quy hoạch tượng đài ở TP.HCM, đến thời điểm này được hiểu với ba hướng làm: xây dựng lại tượng đài cũ đẹp hơn ở vị trí hiện hữu, xây dựng mới bằng tượng đài khác phù hợp hơn, và xây dựng lại tượng đài nhưng đặt ở vị trí khác "chiến lược" hơn.
Nhưng chưa nói đâu xa hơn, đến những tượng đài hoành tráng ở khu đô thị hiện hữu hay đô thị mới Thủ Thiêm vào những năm 2020 - 2025, thì những kế hoạch quan trọng gần nhất, như dự án xây dựng tượng đài thống nhất đã hơn 30 năm sau ngày thống nhất đất nước vẫn chưa rục rịch, tượng đài Nam bộ kháng chiến dự kiến hoàn thành để kỷ niệm 60 năm sự kiện này (vào năm 2005) nhưng đến nay mới chỉ chọn được... vị trí.
Quy hoạch tượng đài ở TP.HCM phải chăng chỉ dừng lại ở việc chống xuống cấp, thay thế tượng kém, còn việc xây tượng đài thế nào để người dân cảm thấy hứng thú, tự hào, để nâng tầm vóc văn hóa của một thành phố, để tượng đài đạt tầm quốc gia và xa hơn nữa, là chuyện riêng của... tượng?
Nhà điêu khắc Nguyễn Xuân Tiên: "Cần có tượng đài mang tính biểu tượng cho TP.HCM"
Quy hoạch tượng đài là công việc hết sức phức tạp vì tượng đài là biểu tượng văn hóa lẫn tâm linh. Quan niệm của ông bà ta thì tượng có hồn, thiêng, sửa đã khó, đập đi càng khó hơn.
Tượng đài thể hiện thẩm mỹ văn hóa chung của một thành phố. Tượng đài của anh xấu thì người ta trông vào đánh giá thẩm mỹ của anh kém. Điều đó dứt khoát đúng vì tượng không chỉ để trang trí mà còn thể hiện văn hóa, lịch sử, xã hội. Chúng ta có 44 tượng nhưng chưa có nhiều tượng gây ấn tượng cho người dân lẫn du khách.
Tôi đề nghị nên xây dựng một tượng đài mang tính biểu tượng cho TP.HCM, ở các cửa ngõ thành phố cũng nên đặt tượng đài. Còn ở các vòng xoay, theo tôi không nên xây dựng tượng danh nhân hay sự kiện lịch sử vì không có điểm nhìn, ở đó nên xây dựng công trình mỹ thuật.
Nhà điêu khắc Lâm Quang Nới: "Cần làm nhanh nếu không muốn tượng đài bị nhà cửa che mất"
Việc quy hoạch tượng đài đến năm 2020 theo tôi nên tách riêng ra, cái bây giờ là phải làm nhanh, tốt nhất là trong năm nay hoặc chậm lắm là đầu năm sau. Càng chậm muộn càng vướng nhiều khó khăn khi chúng ta cứ phải chạy theo quy hoạch đô thị. Tượng đài đã bị các công trình kiến trúc lấp dần rồi.
Quy hoạch tượng đài cần khoanh vùng: vùng 1 là tượng sự kiện lịch sử, vùng 2 là danh nhân và vùng 3 là tượng đài mỹ thuật. Cách làm cần gói gọn, cứ cầm các tượng đặt tại các vị trí đánh dấu trên bản đồ, không được đồng tình thì chuyển tiếp đến khi được nhất trí cao. Như thế việc làm tượng gì, đặt ở đâu sẽ dễ dàng hơn.
Chính trị:
Tượng Đài tại Nghĩa trang liệt sỹ Điện Biên
    |
    |
Trường Quốc Học nổi tiếng, nơi đào tạo nhiều nhân tài đất nước. Tượng Nguyễn Tất Thành giữa sân trường.
Tôn giáo:
Tượng Phật nằm núi Tà Cú
Tượng phật Tam Bảo cũng trên núi Tà Cú gồm 3 vị phật, ở giữa là phật Thích Ca, hai bên là Quan Âm tượng trưng cho lòng từ bi, phật CHuẩn Đề tượng trưng cho trí tuệ. Theo giải thích của nhà phật thì bất cứ một vị phật nào cũng cần có 2 đức tính trên, từ bi để cứu vớt thế gian, trí tuệ để có thể minh mẫn, soi xét, phán đoán sự việc.
Tượng phật Di Lặc trên núi Tà CúTượng phật Di Lặc trên núi Cấm An Giang, theo nhà Phật thì hình tượng Di Lặc béo tốt, luôn mỉm cười là một vị phật cai quản tương lai, là mong ước của thế gian trong tương lai mọi người luôn no đủ, tràn ngập hạnh phúc, lạc quan.
Tượng phật Bà Quan Âm tại Bãi Bụt, Sơn Trà Đà Nẵng cao 65m.
Tượng Phật Tổ trên núi Bà Nà Đà Nẵng.
Chúng ta nên xây dựng tượng của Alexander de Rhodes tại TPHCM, người này đã có công lao rất lớn trong việc hình thành chữ quốc ngữ Việt Nam trở thành một thứ tiếng logic nhất thế giới.
Tượng đài chiến sĩ Việt -Mỹ ở Houston, TX
Tượng đài chiến sĩ Việt -Mỹ ở Nam Cali 
Tượng đài Thánh Gióng tại Ukraina. Ảnh: photobucket
Subscribe to:
Posts (Atom)